.
Doğum kontrol hapıyla ilgili ençok merak edilen konu hapların kısırlık yapıp yapmadığı.Araştırmalara göre endişeler gereksiz çünkü hapları kestikten 1 ay sonra gebe kalma yeteneği geri geliyor. Hap bırakıldıktan sonra oluşan gebeliklerde düşük riskindede artış olmuyor.
Haplar kalp krizi riskini artırır mı?
Araştırmalar, yeni düşük doz östrojen ve progesteron içeren hapların kullanımıyla kalp krizi arasında olumsuz bir ilişki göstermiyor.
Hatta bu hapların lipid ve kolesterol üzerinde olumlu etkilerinin olduğu belirtiliyor.
Eski yüksek doz haplarda yüzde 5 oranında yüksek tansiyon riski ortaya çıkıyordu.
Yeni düşük doz haplarda zaman zaman tansiyon yükselmeleri görülmekle beraber, klinik olarak anlamlı bir hipertansiyon rapor edilmedi.
Doğum kontrol haplarının içinde ne var?
30 yılı aşkın bir süredir piyasada olan, bugün dünyada 60 milyon kişi tarafından kullanılan güvenilir bir yöntem.
Doğum kontrol hapları östrojen ve progesteron denilen iki hormon içerir.
Bu hormonlar normalde kadınların yumurtalıklarında üretilir.
Ancak doğum kontrol hapı içinde östrojen ve progesteronun laboratuvar ortamında üretilen türevleri var.
Bu hormonlar zararlı mı?
Modern doğum kontrol hapları, düşük düzeylerde hormon içerir.
Bileşimlerinde insan bünyesine yabancı hiçbir madde yok.
Bugünkü haplarda 20 yıl öncesine göre 3-5 kez daha az östrojen ve 5-10 kez daha az progesteron var.
Yan etkiler yeni haplarda önemli derecede azaltıldı. Bu nedenle korkulacak bir durum yok.
Haplar gebelikten nasıl korur?
Hamilelik kadın yumurtalıklarının ürettiği yumurtanın erkek sperm hücresiyle birleşip döllenmesi sonucu meydana gelir.
Doğum kontrol hapları vücutta bulunan hormonlar gibi çalışır.
Vücut nasıl hamile kaldıktan sonra, hamilelik olan hastalarda bile kontrollü olmak şartıyla kullanılabiliyor.
Hormonları aracılığıyla yumurtalıkların yumurta üretmesine engel oluyorsa, doğum kontrol hapı da benzer bir etki göstererek yumurtlamayı önler.
Yumurtlama olmazsa, erkeğin spermiyle yumurtanın birleşmesi gerçekleşmez ve böylece gebelik önlenir.
Başarı oranı yüksek mi?
Doğum kontrol haplarının etkinliği çok yüksek. Başarısızlık oranı binde 1.
Nasıl kullanılır?
Her kutuda 21 adet hap var. Bu haplara adetin l’inci günü başlanır ve 21 gün süreyle hiç ara vermeden her gün 1 adet kullanıhr. l’nci kutu bitince 7 gün ara verilir (bu süre içinde adet görülür), 1 hafta sonra 2′nci kutuya başlanır.
Örneğin l’inci kutu çarşamba bittiyse 2′nci kutuya öteki hafta perşembe başlanır.
Hap unutulursa ne olur?
Düzensiz adet kanaması görebilir ve gebe kalabilirsiniz.
Hapı saatinde almayı unutmak herhangi bir problem yaratmaz.
Ancak bu durum alınması gereken saatten sonraki 12 saat içinde fark edilirse unutulan hap, bu süreyi geçirmeden alınmalı.
Ve bir sonraki hap her zamanki saatinde kullanılmalı.
İki hapın alınması arasındaki zaman 36 saatten fazla olursa güvenirlilik artık tam olmaz.
Böyle bir durumda bir sonraki adet kanamasına kadar prezervatif gibi ek tedbirler kullanmalı.
Unutulan haplar atlanarak, geri kalan haplara adet düzensizliğine yol açmamak için devam edilmeli.
Peki şeker hastalığı yapar mı?
Eski yüksek doz östrojen içeren haplarda gizli şeker, şeker seviyelerinde artış görülebiliyordu.
Yeni haplarda bu risk yok.
Ancak insüline bağımlı şeker hastalarına, hap dışında başka bir doğum kontrol yöntemi öneriyoruz.
Çünkü haplar bu hastalarda kanm pıhtılaşma riskini artırabiliyor.
Safra kesesi taşlarına yol açıyor mu?
Safra taşları ilk 2 yıl kullanımda artar, 4′üncü yılda ise normale döner.
Aslmda bu artış sadece safra taşlarına eğilimli olan kişilerde görülür.
Normalde hapların böyle bir etkisi yok.
Ancak doğum kontrol hapları akut karaciğer hastalığı olanlarda ve safra yolları tıkalı olan kişilerde kullanılmamalı.
Çünkü siroz ya da geçirilmiş bir sarılık doğum kontrol hapları ile yeniden alevlenebilir.
Hapın yan etkileri neler?
Kritik aylarda bazı kadınlarda bulantı, memelerde hassasiyet, baş ağrısı gibi şikayetler görülebilir.
Ama bunlar bir süre sonra kendiliğinden kaybolur.
Ayrıca bazı hastalarda ilk 3 ay ara kanama olabilir.
Gerekirse bu kanama uzman bir hekim tarafından uygun şekilde tedavi edilebilir.
Cinsel isteği azaltır mı?
Hayır, hapların cinsel istek üzerinde olumsuz bir etkisi yok.
Aksine geri çekme, takvim yöntemi gibi geleneksel yöntemler kullanılmayacağı için cinsel yaşam daha güvenli olur.
Kadınlar korunduklarından emin oldukları için, kendilerini daha rahat hissederler.
Bu da cinsel yaşamlarını olumlu yönde etkiler.
Depresyon yapar mı?
Depresyon çok nadir görülen bir etki. Ama depresyonda olanlara doğum kontrol hapı önermiyoruz.
Kısırlığa sebep olur mu?
Hayır. / Doğum kontrol hapı bırakıldıktan sonra gebe kalmada hafif bir gecikme olmakla birlikte, l’inci yılın sonunda yüzde 75.2, 2′nci yılın sonunda yüzde 90 kadm gebe kalabiliyor.
Daha önce hiç hamile kalmamış olsanız bile hapı güvenle kullanabilirsiniz.
Hap bırakıldıktan ne kadar süre sonra hamile kalınabilir?
Kullanmayı bıraktıktan 1 ay sonra hamile kalmanızda hiçbir sakınca yok.
Hap bırakıldıktan soma oluşan gebeliğin seyri normal gebelikle aynı. Sakat bebek doğurma ve düşük riskinde artış olmuyor.
Hap kullananlar düzenli doktor kontrolden geçmeli mi?
Düşük dozlu hapların güvenirliliği nedeniyle hap kullanan hastaların yılda 1 kez kontrolden geçmesi yeterli.
Başlangıçta iyi bir muayene, tansiyon ölçümü, idrar tahlili, meme muayenesi, karaciğer fonksiyon testleri, pelvik muayene ve smear testi yapılması gerekli.
Risk faktörü olan kadınlar ise 6 ayda bir doktora gitmeli.
Yan etkiler ya da şikayetler olduğunda doktora danışılmalı, gerektiğinde ilacın ya da yöntemin değiştirilmesine karar verilmeli.
